Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας (Β Γυμνασίου) - Βιβλίο Μαθητή (Eμπλουτισμένο)
Η ΒΙΟΠΑΛΗ • ΤΟ ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ ΠΝΕΥΜΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ: Εισαγωγή Έλλη Αλεξίου, "Όμως ο μπαμπάς δεν ερχόταν" Επιστροφή στην αρχική σελίδα του μαθήματος

Κ .Π. ΚΑΒΑΦΗΣ  Βιογραφικό σημείωμα [πηγή: Εθνικό Κέντρο Βιβλίου]

Θερμοπύλες Θερμοπύλες (ανάγνωση) [πηγή: Σπουδαστήριο Νέου Ελληνισμού]

         Ο Καβάφης έγραψε το 1903 το ποίημα «Θερμοπύλες», το ύφος και το περιεχόμενο του οποίου θυμίζει αρχαίο επίγραμμα. Το ποίημα αναφέρεται ρητά στη μάχη των Θερμοπυλών, αλλά δίνει και άλλες συμβολικές προεκτάσεις στη θυσία των Σπαρτιατών. Παράλληλα με τη συναίσθηση του χρέους προς την πατρίδα ο ποιητής εξαίρει την προσωπική στάση των πολεμιστών και τονίζει τη σημασία της οφειλόμενης τιμής σε αυτούς που, παρά τις δυσκολίες, αγωνίζονται για να διαφυλάξουν τις αξίες και την ελευθερία τους.

Tιμή σ' εκείνους όπου στη ζωή των
όρισαν και φυλάγουν Θερμοπύλες.
Ποτέ από το χρέος μη κινούντες·
δίκαιοι κι ίσοι σ' όλες των τες πράξεις,
αλλά με λύπη κιόλας κι ευσπλαχνία·
γενναίοι* οσάκις είναι πλούσιοι, κι όταν
είναι πτωχοί, πάλ' εις μικρόν γενναίοι,
πάλι συντρέχοντες όσο μπορούνε·
πάντοτε την αλήθεια ομιλούντες,
πλην χωρίς μίσος για τους ψευδομένους.

Και περισσότερη τιμή τούς πρέπει
όταν προβλέπουν (και πολλοί προβλέπουν)
πως ο Εφιάλτης θα φανεί στο τέλος,
κι οι Μήδοι επί τέλους θα διαβούνε.

Κ.Π. Καβάφης, Ποιήματα,
τόμ. 1, Ίκαρος

img

Κ.Π. Καβάφης, «Υπέρ της Αχαϊκής Συμπολιτείας πολεμήσαντες»  Ανδρέας Κάλβος, «Εις τον ιερόν λόχον» (απόσπασμα)  Διονύσιος Σολωμός, «Ύμνος εις την Ελευθερίαν»


* γενναίοι: γενναιόδωροι

Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής  Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής

 

ΕΡΓΑΣΙΕΣ
1 Βρείτε τις μετοχές του ποιήματος και εξηγήστε το συντακτικό και σημασιολογικό τους ρόλο.
 
2 Πώς ορίζει ο Καβάφης το ήθος των ανθρώπων που εξαίρει στο ποίημά του;
 
3 Με ποιον τρόπο και για ποιο λόγο ο Νεοέλληνας ποιητής αποδίδει τιμή στους αρχαίους υπερασπιστές των Θερμοπυλών;
 
4 Τι συμβολίζουν οι Θερμοπύλες, οι Μήδοι και ο Εφιάλτης;
 
 
ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ
♦ 

Αναφερθείτε σε ένα άλλο περιστατικό της ελληνικής ή της παγκόσμιας ιστορίας και εξηγήστε τους λόγους για τους οποίους αξίζει να τιμηθούν οι άνθρωποι που έλαβαν μέρος σε αυτό.

 Η οριστική απομάκρυνση της περσικής επίθεσης [Αρχαία Ιστορία Α' Γυμνασίου]  Ηρόδοτος, Η μάχη των Θερμοπυλών [Ηροδότου Ιστορίες, Αρχαία Ελληνικά Α' Γυμνασίου]  Ελληνικός Πολιτισμός - Χάρτες [πηγή: Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο]  Σπάρτη - Θερμοπύλες (βίντεο)[πηγή: Εκπαιδευτική Τηλεόραση] 

 

 


Δημήτρης Περδικίδης, Τρίπτυχο
Δημήτρης Περδικίδης, Τρίπτυχο