Γεωγραφία Ε' Δημοτικού - Βιβλίο Μαθητή (Εμπλουτισμένο)
Κεφάλαιο 4: Η ταυτότητα του χάρτη: Κλίμακα Κεφάλαιο 6: Η μορφή και το σχήμα της Ελλάδας Επιστροφή στην αρχική σελίδα του μαθήματος
Kεφάλαιο 5ο

 

Προσανατολισμός
 

 

 

 

 

Εικόνατι είναι προσανατολισμός
Εικόνανα χρησιμοποιείτε την πυξίδα και το χάρτη
     για τον προσανατολισμό σας
Εικόναγια τη σχετική θέση ενός τόπου στο χάρτη

 

 

Εικόνα

Εικόνα 5.1: Σχολική τάξη

Εικόνα
Κάθεσαι στο τρίτο θρανίο, όπως φαίνεται στην εικόνα 5.1. Περίγραψε τη θέση σου ως προς την έδρα του δασκάλου ή της δασκάλας σου. Προσανατολίσου, δηλαδή, μέσα στην τάξη ως προς την έδρα.

Όταν κάποιος μας αναφέρει πού βρίσκεται χρησιμοποιώντας ένα συγκεκριμένο σημείο, λέμε ότι ορίζει τη σχετική θέση του ως προς το σημείο αυτό. Με τον ίδιο τρόπο μπορούμε να προσδιορίσουμε τη θέση μιας πόλης ή περιοχής σε σχέση με μία άλλη.

Σήμερα για τον προσανατολισμό μας χρησιμοποιούμε τα σημεία του ορίζοντα. Είναι ένας τρόπος που τον έχουν δεχθεί όλοι οι άνθρωποι και έτσι μπορούμε να προσδιορίζουμε τη θέση μας κάθε στιγμή, όταν υπάρχει ανάγκη.


Ας βρούμε πώς προσδιορίζουμε τα σημεία του ορίζοντα:

Εικόνα

Εικόνα 5.2: Προσανατολισμός

Η ανατολή του ήλιου δηλώνει το ξεκίνημα μιας νέας ημέρας. Το πρωί στο προαύλιο του σχολείου τείνουμε το δεξί μας χέρι προς το μέρος που ανατέλλει ο ήλιος. Το πρόσωπό μας τότε θα κοιτά το Βορρά, η πλάτη μας θα είναι στραμμένη προς το Νότο και το αριστερό μας χέρι θα δείχνει τη Δύση, όπως δείχνει και ο Θεόβουλος στην εικόνα 5.2. Ο ίδιος προσανατολισμός ισχύει και στους χάρτες, όπου ο Βορράς σημειώνεται με ένα βέλος και το γράμμα Β. Shockwave Applet

 

 

Εικόνα
Kεφάλαιο 5ο

 

Κάθε χάρτης είναι προσανατολισμένος, δηλαδή δείχνει τα τέσσερα σημεία του ορίζοντα. Το πάνω μέρος του είναι ο Βορράς, το κάτω μέρος είναι ο Νότος, δεξιά βρίσκεται η Ανατολή και αριστερά η Δύση.


Εικόνα

Eικόνα 5.3: Πολιτικός χάρτης Eλλάδας Flash applet


Εικόνα
Χρησιμοποιώντας τον παραπάνω πολιτικό χάρτη της Ελλάδας προσδιορίστε τη θέση της Αθήνας σε σχέση με το Βόλο και τη Ρόδο.    Flash applet  Html, Javascript

 

Εικόνα

Εικόνα 5.4: πυξίδα

Η πυξίδα


Η πυξίδα είναι ένα όργανο, που μας βοηθάει να προσανατολιζόμαστε. Ο Βορράς είναι το σημείο του ορίζοντα που δείχνει πάντα η μαγνητική βελόνα της πυξίδας. Flash applet Flash applet


Εικόνα
Γνωρίζοντας πώς χρησιμοποιείται η πυξίδα προσανατολιστείτε στο χώρο δείχνοντας και τα άλλα σημεία του ορίζοντα.  Flash applet

 

 

 

Εικόνα
Kεφάλαιο 5ο

 

Εικόνα

Γεωγραφικό γλωσσάριο

Προσανατολισμός: προσδιορισμός θέσης, πορείας ή κατεύθυνσης κάποιου με βάση τα σημεία του ορίζοντα

Πυξίδα: όργανο προσανατολισμού βασισμένο στην ιδιότητα που έχει η μαγνητική βελόνα να δείχνει πάντα το Βορρά

Σχετική θέση: η θέση ενός τόπου, ανθρώπου ή αντικειμένου σε σχέση πάντα με τη θέση ενός άλλου τόπου, ανθρώπου ή αντικειμένου

Εικόνα

Oμαδική δραστηριότητα (προαιρετική)

Με τις ομάδες μας επιλέγουμε περιοχές της Ελλάδας με αρχαιολογικό ενδιαφέρον και προσδιορίζουμε τη σχετική θέση τους ως προς τους Δελφούς, για τους οποίους οι αρχαίοι Έλληνες πίστευαν ότι ήταν το «κέντρο της Γης».

 Aν θέλεις, διάβασε κι αυτό... Google Earth (kmz)

Τα άκρα της Ελλάδας…

Εικόνα

Το Ορμένιο, το βορειότερο τμήμα του νομού Έβρου, το ακρότατο σημείο της χώρας μας, στέκεται σκοπός στα ελληνοβουλγαρικά σύνορα.

Η Γαύδος, το νοτιότερο άκρο του κράτους μας. Tο νησί πρωτοκατοικήθηκε 5.000 χρόνια πριν. Σήμερα ζουν εκεί περίπου 50 άνθρωποι μόνο.

Η Μεγίστη, στ’ ανατολικότερο σημείο της Ελλάδας,λέγεται αλλιώς και Καστελλόριζο. Απέχει από τις μικρασιατικές ακτές μόλις δύο χιλιόμετρα περίπου.

Οι Οθωνοί ή αλλιώς Φανοί, το μικρό νησάκι του νομού της Κέρκυρας, είναι το στα δυτικότερο σημείο της Ελλάδας. Οι κάτοικοί του είναι άριστοι ναυτικοι και ψαράδες.

Οι συγγραφείς


Εικόνα