Ιστορία (Δ Δημοτικού) - Βιβλίο Μαθητή (Εμπλουτισμένο)
Η Αθήνα γίνεται «σχολείο της Ελλάδας» Oι κυριότερες φάσεις του πολέμου Επιστροφή στην αρχική σελίδα του μαθήματος
ΣΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ

 

3 Ο ΠΕΛOΠOΝΝΗΣΙΑΚOΣ ΠOΛΕΜOΣ

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 25
Αιτίες και αφορμές του πολέμου

Η µεγάλη δύναµη της Αθήνας έγινε η αιτία να ανησυχήσουν η Σπάρτη και η Κόρινθος. Αφορµή του πολέµου υπήρξε η προσπάθεια της Αθήνας να αναπτύξει το εµπόριό της στο Ιόνιο πέλαγος. Μια προσπάθεια να βρεθεί λύση δεν έφερε κανένα αποτέλεσµα και ο πόλεµος άρχισε.
Εικόνα

η αιτία: ένας σοβαρός λόγος για να γίνει κάτι.

...........................

 

 

Η Αθήνα έγινε πλούσια πόλη, που είχε απλώσει την κυριαρχία της σ' όλο σχεδόν το Αιγαίο. Από την άλλη πλευρά στεκόταν η Σπάρτη, έχοντας µε το µέρος της τις περισσότερες πόλεις της Πελοποννήσου.

Oι σχέσεις των δύο αυτών πόλεων δεν ήταν καλές. Τις χώριζαν πολλές διαφορές. Είχαν διαφορετικά πολιτεύµατα και αλλιώτικο τρόπο ζωής. Η µεγάλη δύναµη της Αθήνας έκανε τη Σπάρτη να ανησυχεί. Η ανησυχία µεγάλωσε, όταν η Αθήνα θέλησε να πουλήσει τα προϊόντα της στη δυτική Ελλάδα και την Ιταλία. Αυτό έκανε µεγάλη οικονοµική ζηµιά στους Κορίνθιους, που ήταν φίλοι των Σπαρτιατών. Όλες αυτές οι αιτίες εύκολα µπορούσαν να οδηγήσουν σ' ένα πόλεµο.

Η αφορµή δεν άργησε να βρεθεί. Oι Κερκυραίοι, που είχαν διαφορές µε τους Κορίνθιους, ζήτησαν βοήθεια από τους Αθηναίους. Oι Αθηναίοι, που ενδιαφέρονταν για το εµπόριο της περιοχής, θεώρησαν το γεγονός αυτό ως µεγάλη ευκαιρία. Αποφάσισαν λοιπόν να πάνε µε το µέρος των Κερκυραίων. Oι Κορίνθιοι προσπάθησαν τότε να βλάψουν τους Αθηναίους στη Μακεδονία. Η κατάσταση χειροτέρεψε. Oι αντιπρόσωποι της Πελοποννησιακής συµµαχίας συγκεντρώθηκαν στη Σπάρτη και αποφάσισαν να γίνει πόλεµος. O πόλεµος θα γινόταν ανάµεσα σε Έλληνες και ήταν πολύ κακό αυτό.

 
1. Σκηνή από λευκή λήκυθο που δείχνει Αθηναίο πολεµιστή που αποχαιρετά τη γυναίκα του (Αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών).

1. Σκηνή από λευκή λήκυθο που δείχνει Αθηναίο πολεµιστή που αποχαιρετά τη γυναίκα του (Αρχαιολογικό Μουσείο Αθηνών).

 

2. Άγαλµα Σπαρτιάτη πολεµιστή (Αρχαιολογικό Μουσείο Σπάρτης)

2. Άγαλµα Σπαρτιάτη πολεµιστή (Αρχαιολογικό Μουσείο Σπάρτης)

 

Εικόνα

η αιτία: ένας σοβαρός λόγος για να γίνει κάτι.

...........................

Χάρτης
3. Χάρτης των πόλεων που αποτελούσαν την Αθηναϊκή και την Πελοποννησιακή συµµαχία.

Αντιµέτωπες ήταν δυο πολύ µεγάλες συµµαχίες, η Πελοποννησιακή και η Αθηναϊκή. Η πρώτη ήταν ισχυρή στην ξηρά και η δεύτερη στη θάλασσα. Κανένας δεν µπορούσε πια να µαντέψει ποιος θα έβγαινε νικητής. Έγινε µια τελευταία προσπάθεια να τα βρουν οι δυο αντίπαλοι, µα στάθηκε αδύνατο. O απεσταλµένος του βασιλιά Αρχίδαµου, Μελήσιππος, γύρισε, χωρίς να καταφέρει να πείσει τους Αθηναίους. Φεύγοντας µάλιστα από την Αθήνα είπε λόγια που φάνηκαν προφητικά: «αυτή η ηµέρα θα γίνει αρχή µεγάλης συµφοράς για τους Έλληνες». Και δεν είχε άδικο.

Έτσι άρχισε ένας εμφύλιος πόλεμος που όλα έδειχναν πως θα διαρκούσε πολύ. Οι αντίπαλοι πολεμούσαν από την άνοιξη ως το φθινόπωρο. Τον χειμώνα σταματούσαν για να κάνουν τις απαραίτητες προετοιμασίες. Εξωτερικός Σύνδεσμος

 

3. Χάρτης των πόλεων που αποτελούσαν την Αθηναϊκή και την Πελοποννησιακή συµµαχία.

παράθεμα 1
Εµφύλιος πόλεµος

Στον Πελοποννησιακό πόλεµο, όποιος φερόταν σκληρά στους αντιπάλους του σ' αυτόν έδειχναν εµπιστοσύνη. Όποιος έβαζε στο νου του να κάνει ένα κακό αυτόν θεωρούσαν έξυπνο. Όποιοι ανήκαν στο ίδιο κόµµα αυτοί θεωρούνταν καλύτεροι από συγγενείς.

 

Θουκυδίδης, Ιστορία, Γ.82 (διασκευή)

 

 

παράθεμα 2
Η φωνή της λογικής
4. Αθηναϊκή τριήρης σε αναπαράσταση (Ναυτικό Μουσείο Αθηνών) 4. Αθηναϊκή τριήρης σε αναπαράσταση (Ναυτικό Μουσείο Αθηνών)

O Αθηναίος αντιπρόσωπος Καλλίστρατος είπε στους Σπαρτιάτες τα παρακάτω σοφά λόγια: «Πάντοτε γίνονται πόλεµοι και τελειώνουν. Oι άνθρωποι όµως επιθυµούµε την ειρήνη. Την ειρήνη πρέπει να την υπογράψουµε, προτού µας χτυπήσουν µεγάλες συµφορές. O πόλεµος φέρνει µόνο καταστροφές. Γι' αυτό δεν πρέπει να µοιάσουµε στους πρωταθλητές που περιµένουν να νικηθούν, για να φύγουν από το στίβο. Πρέπει λοιπόν να γίνουµε φίλοι, όσο ακόµη είµαστε δυνατοί και ευτυχισµένοι».

 

Ξενοφώντας, Ελληνικά, ΣΤ 3, 15-17 (διασκευή)

 

 

 

Εικόνα
  1. Μπορείς να εξηγήσεις τι εννοούσε µε τα λόγια του ο Μελήσιππος;
  2. Γιατί, κατά τη γνώµη σου, αυτός ο εµφύλιος πόλεµος θα διαρκούσε πολύ;